ธรรมสุตตะ

ขุ.ม.,ขุ.มหา. “ขุททกนิกาย มหานิทเทส” 📖 คลิกที่นี่เพื่อดาวโหลด ความหมายของชื่อคัมภีร์  “มหานิทเทส”   (มะ-หา-นิด-เทด) มาจากศัพท์บาลี ๒ คำ คือ “มหา” แปลว่า   ใหญ่, ยิ่งใหญ่   และ “นิทเทส” แปลว่า   คำอธิบาย, การชี้แจง, การบรรยาย   ดังนั้น มหานิทเทส จึงหมายถึง   “คำอธิบายเรื่องใหญ่”   หรือ   “คัมภีร์อรรถาธิบายขนาดใหญ่”   ซึ่งเป็นคัมภีร์คู่กันกับ “ จูฬนิทเทส ” (คัมภีร์อรรถาธิบายขนาดเล็ก) เนื้อหาและรูปแบบของคัมภีร์ มหานิทเทสเป็นคัมภีร์ที่มีสถานะพิเศษเช่นเดียวกับจูฬนิทเทส คือมีรูปแบบเป็น “อรรถกถา” แต่อยู่ในพระไตรปิฎก และเชื่อกันว่ารจนาโดย  พระสารีบุตรเถระ  เนื้อหาของมหานิทเทสเป็นการอธิบายขยายความพระสูตรในคัมภีร์ “ สุตตนิบาต ” ส่วนที่สำคัญและเก่าแก่ที่สุด คือ  “อัฏฐกวรรค”  (หมวดว่าด้วยธรรม ๘ อย่าง) ซึ่งเป็นวรรคที่ ๔ ของสุตตนิบาต ประกอบด้วยพระสูตร ๑๖ สูตร เช่น กามสูตร, คุหัฏฐกสูตร, ชราสูตร เป็นต้น รูปแบบการอธิบายจะเป็นแบบคำต่อคำที่ละเอียดลึกซึ้งอย่างยิ่ง โดยจะยกศัพท์ในพระสูตรขึ้นมาหนึ่งคำ แล้วให้คำจำกัดความและอธิบายโดยใช้คำไว...